Güney'de yayımlanan Fileleftheros gazetesi ve diğer gazeteler, 1Nisan 1955 nedeniyle yapılan etkinliklere ve açıklamalara geniş bir şekilde yer verdiler.
Habere göre, Rum Yönetimi Başkanı Nikos Hristodulidis önceki gün ilk olarak “Apostolos Varnavas” Kilisesinde düzenlenen ayine katıldı.
Hristodulidis daha sonra bakanlarla birlikte, Rum Kilisesi Başpiskoposu Yeorgios’un Cezaevi avlusundaki EOKA’cı mezarlarını ziyaret etti.
Cezaevi avlusundaki EOKA’cı mezarlarındaki etkinliğe Meclis Başkanı Annita Dimitriu da katılırken burada yaptığı açıklamada 1955-59 mücadelesinin önemini vurguladı ve tarihi hafızanın korunması gerektiğini söyledi.
Başpiskopos Yeorgios, kilisede düzenlenen ayinde yaptığı konuşmada günün önemini ve yapılan mücadelenin örnek alınması gerektiğini vurguladı.
Gazete “1955-59 EOKA Mücadelesi Derneği’”nin önceki gün öğleden sonra “Eleftheria” kapalı spor salonunda bir tören düzenlediğini yazdı.
Habere göre Rum Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanı Aleksis Vafeadis ise Limasol’da “Ay.Nikolau” Kilisesinde düzenlenen ayine katıldı.
Öte yandan Rum Yönetimi Başkanı Nikos Hristodulidis’in EOKA’nın silahlı eyleme başlamasının tarihi olan 1 Nisan 1955’in yıldönümü nedeniyle gerçekleştirilen etkinliklerde yaptığı konuşmalar, önceki günkü Rum gazetelerinde geniş yer buldu.
Alithia gazetesinde yer alan habere göre, Savunma Bakanı Vasilis Palmas tarafından okunan konuşmasında ileri sürülen “Türk işgalinden ve Türk askeri birliklerinden kurtulmak için mücadele ettiklerini” iddia eden Hristodulidis, ulusal kurtuluş mücadelesinin savaşçılarına atıfta bulunarak onların fedakarlıkları ve mücadeleleri karşısında sorumluluğun ağırlığını hissettiklerini öne sürdü.
Hristodulidis konuşmasında “Türk tarafının neden olduğu çıkmazdan bir çıkış yolu elde edilmesi ve müzakerelerin yeniden başlaması için devlet olarak her gün itinayla ve ısrarlı bir şekilde çalıştıklarını” da öne sürdü.
Hristodulidis “müttefik olarak uluslararası hukuk, AB normları ve BM kararlarına sahip olarak tüm güçleriyle işgalden ve Türk askeri birliklerinden kurtulmak aynı zamanda kurtuluş ve vatanın yeniden birleşmesi için mücadele ettiklerini” de savundu.
Konuşmasında EOKA’nın mücadelesine de atıfta bulunarak, bunun ezilen bir halkın özgürlük nefesi soluması ihtiyacından başka bir şey olmadığını savunan Hristodulidis, bunun önceki hareketlerin ve beyanatların tarihsel devamı olduğunu söyledi.
Hristodulidis “Kıbrıslı Rumların hazırlıksız aynı zamanda örgütsel yapıları ve organize silahlı birlikleri olmadan kafalarını kaldırıp silahlarını alarak ayaklanmaya ve özgürlük ile kurtuluşu talep etmeye cesaret ettikleri 1 Nisan 1955 sabahından bu yana 69 yıl geçtiğini” de ifade etti.
Tüm mücadelecilerin kahramanlıklarından onur duyduklarını da ifade eden Hristodulidis, mücadele edip özgürlük ve adalet uğruna fedakârlık yapmanın Yunanlıları ezelden bu yana tanımlayan bir unsur olduğunu da ileri sürdü.
Politis gazetesinde yer alan habere göre ise, Hristodulidis önceki gün EOKA’cı mezarlarında okunan duanın ardından yaptığı konuşmada vatanı kurtarmak için ellerinden geleni yapacaklarını söyledi.
Kahramanlarını takındıkları tutumlar ve yaklaşımlarıyla onurlandırmaları gerektiğini ifade eden Hristodulidis, Kıbrıs Helenizmi'nin saf mücadelesinden gurur duyduklarını öne sürdü.
Çocuklarına EOKA’nın mücadelelerinden bahsetme görevine ve yükümlülüğüne sahip olduklarını da söyleyen Hristodulidis, tarihlerini bilmeleri ve hatırlamaları gerektiğine işaret etti.
Bunun hiçbir durumda Kıbrıs sorununun olası bir çözümünün karşısında faaliyet gösterdiği anlamına gelmediğini de öne süren Hristodulidis, Kıbrıs sorununun çözümünün kendini yok etmekten değil, herkesin geçmişine saygı gösterilmesinden geçtiğini savundu.
Yalnızca gururlu olmalarının yetmediğini de dile getiren Hristodulidis, burada olmaları için canlarını verenler karşısında bu gururlarını ve vefa borçlarını göstermeleri gerektiğini söyledi.
Bugüne kadar sahip oldukları en önemli şey olan "Kıbrıs Cumhuriyeti"nin, ulusal kurtuluş mücadelesinin savaşçıları olmadan olmayacağı iddiasında da bulunan Hristodulidis, günlük hayatları ve günlük davranış şekilleri içerisinde bu kişilere saygı gösterdiklerini göstermeleri gerektiğini öne sürdü.
"İşgal altındaki vatanlarını" kurtarmak için ellerinden geleni yapacaklarını da yineleyen Hristodulidis, ancak o zaman mücadelecilerin anısını layıkıyla onurlandırabileceklerini ileri sürdü.